De lange zomervakantie van drie weken naar één bestemming staat onder druk. Uit de Vakantiemonitor 2026 van ANWB blijkt dat 85 procent van de Nederlanders dit jaar op vakantie gaat, maar wie goed kijkt naar hoe die vakantie eruitziet, ziet een duidelijke verschuiving. Steeds meer mensen plannen niet één grote reis, maar twee kortere tripjes dichter bij huis. Die verschuiving zit niet in losse anekdotes, maar komt terug in cijfers van zowel reisverzekeraars als ANWB zelf.
Van één grote reis naar twee kleinere
Volgens Howden Nederland wisselen reizigers hun ene lange vakantie steeds vaker in voor meerdere kortere trips per jaar. Een grote reis wordt aangevuld met één of twee korte uitstapjes, vaak naar Frankrijk, Duitsland of België. Dat levert meer autovakanties op en minder verre vliegreizen: je stapt in de auto op vrijdagmiddag en bent voor het weekend al op je bestemming.
Die kortere tripjes hoeven niet saai te zijn. Steeds meer mensen kiezen voor glamping in plaats van een standaard hotelkamer, juist omdat het de luxe van een verblijf met het avontuur van buiten slapen combineert. Wie liever helemaal niet ver weg wil, vindt ook binnen de eigen landsgrenzen genoeg te beleven: denk aan de unieke overnachtingen in Nederland die de afgelopen jaren als paddenstoelen uit de grond zijn geschoten, van boomhutten tot voormalige vuurtorens.
Onrust in de wereld jaagt vakantieplannen juist aan
Je zou verwachten dat internationale spanningen mensen thuis houden. Het tegenovergestelde gebeurt. ANWB meldde op 14 januari 2026 dat 45 procent van de Nederlanders juist meer behoefte aan vakantie voelt door de onrust in de wereld. Bijna de helft geeft aan meer behoefte te hebben aan rust en ruimte.
Dat vertaalt zich ook in boekgedrag. Eén op de vijf Nederlanders wacht langer met boeken of kiest vaker voor een last-minute reis, meldt ANWB. Je legt jezelf dus minder vast op een vaste datum maanden van tevoren, en houdt de optie open om pas laat te beslissen waar en wanneer je heen gaat.
Europa wint, Amerika verliest terrein
Negen op de tien Nederlanders die op vakantie gaan, blijven dit jaar in Europa, aldus de ANWB-cijfers. Bijna 14 procent overweegt een reis naar Azië, terwijl de interesse in de Verenigde Staten is gedaald naar 5 procent. Een derde van de reizigers merkt overigens geen invloed van prijsstijgingen op hun plannen, en bijna de helft past de vakantie niet aan vanwege de btw-verhoging op logies.
Die voorkeur voor dichterbij past precies in het plaatje van meer, kortere reizen. Een weekend Normandië of een midweek Eifel kost minder reistijd en minder budget dan een verre vliegreis, waardoor er ruimte overblijft voor een tweede of derde uitstap later in het jaar.
Thuis blijven is ook een optie geworden
Niet iedereen vult die extra vrije dagen met een reis. Een groeiende groep combineert werk en vrije tijd juist door een periode vanuit een vakantiehuis te werken, zonder daarbij vakantiedagen op te nemen. Dat sluit aan op de trend van kortere, flexibelere reizen: je bent niet drie weken weg, maar schuift werk en vrije tijd losser door elkaar.
Ook in de eigen tuin zoeken mensen de vakantiesfeer op als alternatief voor een reis. Denk aan een eigen buitensauna of hottub, waarmee je thuis iets van het verwenmoment van een wellnesshotel haalt zonder de koffers te pakken.
Zo plan je zelf twee korte vakanties in plaats van één lange
Overstappen op dit patroon vraagt weinig meer dan een andere planning. Een paar dingen die helpen:
- Splits je vakantiebudget in twee delen. Reserveer niet alles voor één bestemming, maar verdeel het over een korte trip in het voor- of najaar en een iets grotere reis in de zomer.
- Kies voor bestemmingen binnen een paar uur rijden. Frankrijk, Duitsland en België zijn populair omdat je er zonder vliegveld binnen een halve dag kunt zijn, wat een weekendje makkelijker maakt dan een verre vlucht.
- Boek de korte trip pas een paar weken van tevoren. Juist bij een kort uitstapje is er weinig voorbereiding nodig, en profiteer je van de flexibiliteit die ANWB ook bij Nederlandse reizigers terugziet.
- Combineer vervoer en verblijf slim. Een autovakantie geeft je de vrijheid om onderweg te stoppen, wat bij een korte reis net zo belangrijk is als de bestemming zelf.
Op die manier voelt vakantie minder als één groot project dat je een keer per jaar plant, en meer als iets dat gewoon vaker op de agenda staat.
Wat dit betekent voor jouw volgende vakantie
De boodschap uit de cijfers is simpel: je hoeft niet te kiezen tussen wel of niet op vakantie. Met twee kortere reizen in plaats van één lange spreid je zowel je budget als je reistijd, en houd je door later te boeken meer grip op de onzekerheid in de wereld. Begin met een kort weekendje dichtbij huis, en bewaar je grotere reis voor later in het jaar als de plannen duidelijker zijn.